2018 оны 1-р сарын 4
12 цаг 20 минут

Б.Намтай: Хордлого, ядаргаа тайлах “таван эрдэнэ” цайг бэлтгэж гаргана

Р.ОЮУН

Найрамдал” эмнэлгийн ерөнхий эмч, анагаах ухааны доктор, профессор, эрүүл амьдрах ухаан судлаач Б.Намтайтай ярилцлаа.

Та эрүүл мэндийн чиглэлээр “Таван ухаан” хэмээх ном гаргажээ. Номныхоо талаар яриагаа эхлэх үү?


-Дорно дахины анагаах ухаанд эрүүл мэндээ хамгаалах үндсэн дөрвөн ёс буюу идээ ундаа, явдал мөр, сэтгэл санаа, эм засал гэсэн зарчим байдаг. Орчин үеийн хүмүүс үндсэн гурван зарчмыг нь даваад эм, эмнэлгийн байгууллагад эрүүл мэндээ даатгаж байна. Үүнийг нийгэмд ойлгуулж, тэнцвэртэй дөрвөн зарчимд анхаарснаар эрүүл байх боломжтой. Би 30 гаруй жил эмчээр, 15 жил өвчингүй явах боломж эрүүл амьдрах ухааныг судалсны үр дүнд хэдэн ном бичсэн. Тэдгээрийн хураангуй болох эрүүл мэндийн “Таван ухаан” номоо гаргасан. Энэ бол миний өнгөрсөн хийсэн ажлын маань дүгнэлт мөн цаашид хийх ажлын хөтөлбөр юм. Хийсэн ажил, хийх гэж байгаа ажлын зорилго чиг хандлагад нийцсэн эрүүл энхийн гурван бэлгийг барихаар төлөвлөж байна.

Тухайлбал?

-Өнөө цагийн амьдралын хурд айзам түргэссэн. Байгаль экологийн тэнцвэрт байдал алдагдаж, химийн гаралтай чанаргүй хүнсний төрөл болон компьютер, гар утас цахилгаан барааны хэрэглээ ихэссэн. Хүн амын хэт төвлөрөл буюу суурьшмал амьдрал зэрэг олон хүчин зүйлээс хамаарч эрүүл мэндэд хор хохиролтой үндсэн хоёр асуудал үүсдэг. Энэ нь хор хордлого хийгээд стресс ядаргаа болно. Үүнээс хамаарч цусны даралт, зүрх судасны өвчин, чихрийн шижин, харшил, хавдар, харвалт, хэрх тулай, элэг дотрын өвчин үүсч архагшиж байдаг. Тиймээс судалгааны үр дүнгээс гарах ажил маань ердөө л суурь шалтгаан хор хордлогыг саармагжуулан багасгахад зориулсан. Мөн миний эмчилгээ болон судалгааны ажлын суурь зарчим мөн. Тухайлбал, иргэдийн эрүүл мэндийн боловсролыг дэмжих “Таван ухаан” сургалтын хөтөлбөр, хордлого ядаргааг зөвхөн өдөр тутмын идээ ундаагаар дамжуулан саармагжуулан тайлах “Таван эрдэнэ” цай, хүнс болно.

Тэгвэл хордлого тайлахад амархан болсон гэсэн үг үү. Үүнийг яаж хэрэгжүүлэх вэ?

-Асуудал үүнд бий. Эмч, судлаач бидэнд эрүүл мэндтэй холбоотой асуудлыг шинжлэн судалж арга технологийг боловсруулхаас биш нийгмийг хамарсан дорвитой ажлыг гүйцэтгэх боломж үнэндээ алга. Мэдээж төр, засаг олон түмэндээ хандаж төсөл хөтөлбөрөө танил­цуулж, тэдний дэмжлэг орол­цоотойгоор Монголын нийгмийн сайн сайхны төлөө ажиллана хэмээн бодож байна. Тухайлбал, манай салбарын эрүүл мэндийн сайд ажлаа авахдаа таван ажлыг шинэ шатанд хүргэнэ гэж мэдээлсэн нь эмч нарт төдийгүй олон түмэнд таа­лагдсан. Түүний дотор эрүүл мэндийн боловс­рол, урьдчилан сэргийлэх асуудал орсон байсан. Энэ нь бидний ажил хэрэгжих хамтран ажиллах тааламжтай орчин бүрдэж байгаа юм. Мөн бусад салбар тухайлбал, Засгийн газар “Цэвэр агаар сан”, ХХААХҮЯ, газар тариа­лан эрхлэгчдэд энэ хөтөлбөрийн арга технологийг танил­цуу­лах, хамтран хэрэг­жүү­лэх хүсэлтийг ч мөн тавина. Учир нь шинж­лэх ухааны мэдлэг тех­нологи шингэсэн хордлого, ядаргаа тайлах цай, хүнсийг бэлтгэн боловсруулж дотоодын хэрэгцээг хангах нь 1-2 компанийн ажил биш юм. Энэ нь төр, засаг нийгмийн оролцоотой хийж үр дүнд хүрэх ажил юм. Иймд олон баяр давхцаж байгаа учраас баярын дараа холбогдох газар санал төлөвлөгөөгөө хүргүүлэхээр ажиллаж байна.

Таны төсөл, төлөвлөгөө том санагдаж байна. Хэрэгжих магадлал, цаашдын үр дүнг хэрхэн харж байна вэ?

-Нийгэмд тустай зүйлийг мэдээж нийгэм олон түмэн ойлгоно гэж найддаг. Агаарын бохирдол халдварт бус өвчлөлийг бууруулах зэрэг асуудалд зөвхөн төр, засаг биш хүн бүрийн оролцоотойгоор зөв зам мөрийг олж шантрашгүй зүтгэж ард нь гардаг. Тиймээс нийгэм олон түмний оролцоо чухал. Бидний хийж байгаа цай ширхэглэг үр тариа буурцаг Монголын хөрсөнд тариалж бо­лох эсэхийг хэдэн нөхдийн хамт судалж үзсэн. Тиймээс цаашид энэ арга технологийг Монголдоо нэвтрүүлж тулгамдсан асуудлуудаа шийдвэрлэх, хөдөө аж ахуйн салбарт ажлын байр нэмэгдүүлэх, дотоодын хэрэгцээгээ хангах, цаашлаад гадаад руу гаргах хүртэл өөдрөгөөр төсөөлөн харж байна.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

4
АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд zaluu.com хариуцлага хүлээхгүй болно. Манай сайт ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан бөгөөд мөн IP хаяг ил гарсан тул Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй.

4 сэтгэгдэлСэтгэгдэл бичих

66.181.160.114Зочин   • 2018, 10 сарын 17. 17 цаг 18 минут

Энэ хужаагийн үгээр яваад яах вэ дээ.Авгай эргүүлсэн өөдгүй нөхөр.

119.40.103.66zochin   • 2018, 1 сарын 30. 11 цаг 27 минут

hudalch sergelen uburmungul MUHAR guaig argalj baij neg doctor bolj abaad mongolchuudiig hudal helen shulj ehleh yum daa

202.131.243.190зочин   • 2018, 1 сарын 9. 8 цаг 13 минут

их хөдөлмөр орсон бэлдмэл байлаа. сайн үр дүн өгч б.лаа. амжилт

124.158.75.9Зочин   • 2018, 1 сарын 4. 14 цаг 44 минут

Энэ эмчийн нэр зүүсэн алуурчины бэлдсэн хорыг ууж гэндэв ээ монголчууд минь Хор л хийж чадах **** байгаан

Шинэ мэдээ

"Эрдэнэзуу" хийд цахимаар айлтгал авч, ном хурна6 минут 55 секундын өмнөПанамын эргээс 5 тонн хар тамхи илрүүллээ7 минут 40 секундын өмнөНайман зовхисоос өвчин хижиг буух, тэнгэр дуугаран аянга буух, газар дэлхий хөдлөх аюулаас ангижрахыг захин үлдээсэн судар12 минут 40 секундын өмнөУвс аймгийн бүх сумдын орох, гарах хөдөлгөөнийг түр зогсоох захирамж гаргалаа16 минут 5 секундын өмнөМалчид, иргэдэд зориулсан мэдээ17 минут 40 секундын өмнөТэтгэврийн зээлээ даруй зогсоо, ахмадууд шавааралдах нь вирус тархах аюултай18 минут 13 секундын өмнөАжлаасаа чөлөөгдсөн цагдаа -26 градусын хүйтэнд дотуур хувцастайгаа алхан гэртээ харьжээ22 минут 40 секундын өмнө"Урт цагаан" үйлчилгээний төвийн үйл ажиллагааг зогсоолоо24 минут 55 секундын өмнөМайкл Блүүмберг сонгуулийн кампанит ажилдаа 409 сая ам.доллар зарцуулжээ27 минут 40 секундын өмнөЕрөөлийн үзүүрт тос32 минут 40 секундын өмнө2021 оноос Оросын сурагчид хиймэл оюун ухаан судална37 минут 40 секундын өмнөНийтийн тээврийн салбарт хуримтлагдсан өрийн асуудлыг шийдвэрлэв37 минут 52 секундын өмнөLIVE: Чөлөөт бөхийн Ази тивийн АШТ шууд дамжуулалт42 минут 40 секундын өмнөАяллын хөлөг онгоцноос нүүлгэн шилжүүлсэн Америкийн 11 иргэнээс коронавирус илэрчээ47 минут 40 секундын өмнөГоломт банк 7 хоногийн хугацаанд гүйлгээний шимтгэлийг 0₮ болголоо52 минут 40 секундын өмнөСолонгосын сүмийн цуглаанд очсон 1,000 гаруй хүнээс 400-д нь халдварын шинж тэмдэг илрээд байна57 минут 40 секундын өмнөЦагдаад өдөр бүр хулгайн 18-30 дуудлага ирдэг1 цаг 3 минутын өмнөЯпонд хоёр сурагч коронавирусээр халдварлажээ1 цаг 8 минутын өмнөСоёл, урлагийн газар "Цагаан лавай" чуулгатай хамтран ажиллана1 цаг 13 минутын өмнөАНУ Туркт зенитийн пуужингийн систем нийлүүлж магадгүй1 цаг 18 минутын өмнөЗурагчин Ч.Ганбатыг "Алтан Од"-оор шагналаа1 цаг 23 минутын өмнөУкраинд Уханиас нүүлгэн шилжүүлсэн иргэдийн автобуснууд руу халджээ1 цаг 28 минутын өмнөН.Алтанхуягийн намыг Улсын дээд шүүх бүртгэж авлаа1 цаг 33 минутын өмнөҮндэсний шигшээ багт спортын 6 төрөл шинээр нэмэгдлээ1 цаг 38 минутын өмнөГовь-Алтайд амиа алдсан эмэгтэйн задлан шинжилгээний урьдчилсан дүгнэлт гарчээ1 цаг 43 минутын өмнөХятадын нэгэн шоронд 200 хоригдол коронавирусээр халдварлажээ1 цаг 48 минутын өмнөМанай улсад ижил нэртэй 360 хос гэрлэжээ1 цаг 53 минутын өмнөБНСУ: Их сургуулийн хотхонууд халдварын голомт болох эрсдэлтэй1 цаг 58 минутын өмнөБНСУ хоёр хотыг онцгой анхаарлын бүсээр зарлажээ2 цаг 3 минутын өмнөЭво Моралесыг нэр дэвшигчээр бүртгэхээс татгалзжээ2 цаг 8 минутын өмнө
© 2008 - 2020 он. Зохиогчийн эрх хуулиар хамгаалагдсан.