Дулааны улирал эхлэхтэй зэрэгцээд би нэг жижиг туршилт хийсэн—дээрэлхэхгүй, дөвийлгөхгүйгээр хэдэн долоо хоног дэодорант хэрэглэхгүй явж үзлээ. Эхний хоёр өдөр өөртөө л их сонсогдож байсан үнэр гурав дахь өдрөөс намдмагц “биеийн үнэр” гэдэг зүйл зүгээр нэг үнэртэгчээр бус, амьдралын хэв маягтай илүү холбоотойг би биеэрээ ойлгосон.
Идэх хүнс биеийн үнэрийг өөрчилдөг үү?
Бодитойгоор хэлбэл, хөлс өөрөө бараг үнэргүй; үнэрийг бий болгодог нь арьсан дээрх бактери. Тэдний “меню”-г юу бүрдүүлж байна, бидний хооллолт, уух зүйл, биеийн шингэний найрлага яг тэр чигээрээ нөлөөлнө. Нэг зун би мах, боловсруулсан хүнсээ багасгаад ногоо, жимс, бууцайтай смүүтид “найзлав”. Дасгалын дараах үнэр мэдэгдэхүйц зөөлрөөд, хажууд алхаж байсан найз хүртэл “хөөрхөн лесс” гэж хошигнож байлаа.
Товч дүрэм бол: уураг, халуун ногоотой тослог хоол хэтрэх тусам үнэр тодордог, харин усыг өдөржин бага багаар уух, фибр ихтэй хоол (ногоо, бүхэл үр) нэмэхэд үнэр намсах нь бий. Энэ бүхэн хүн бүрт яг ижил биш—гэдэсний бичил биет, хөлс ялгаралт, хувцасны материал (амьсгалдаг даавуу эсэх)-аас ихээхэн шалтгаална.
Зарим эмэгтэйд энэ гений улмаас дэодорант хэрэггүй байдаг
Сонирхолтой нь, бүх хүн ижил “үнэрийн профайл”-тай төрдөггүй. Арьс судлалын судалгаанд (Journal of Investigative Dermatology) Английн эмэгтэйчүүдийн ойролцоогоор 2% нь суганы үнэр бараг үүсгэдэггүй генийн хувилбар (ихэвчлэн ABCC11) авч төрдөг гэж тэмдэглэсэн байдаг. Ийм хүмүүст суганы шүүрэл өөр найрлагатай тул үнэр багатай байх нь элбэг.
Гэхдээ “дэодорант хэрэггүй” гэсэн ерөнхий хариу биш шүү. Би жим рүү долоо хоногт 3–4 удаа ордог; хүчтэй хөлөрсөн үедээ шүршүүр, амьсгалдаг материалтай цамц, хурдан хатдаг алчуур гурав л хамгийн сайн “үнэр дарагч” байдаг. Хэрэв үнэр гэнэт хүчтэй болоод, арьс улайх, загатнах, хөлөрхөг болох зэрэг шинж удаан үргэлжилбэл эмчтэй зөвлөх нь зөв—бамбай булчирхай, элэг, чихрийн зохицуулалттай холбоотой асуудал нуугдах тохиолдол бий.
Юуг туршиж болох вэ?
- Хоолны тэмдэглэл хөтөлж, үнэртэй уялдаа байгаа эсэхийг 2–3 долоо хоног ажиглах
- Өдөржин усаа бага багаар уух (орой шингэн шахахгүй)
- Амьсгалдаг даавуун материал (хөвөн, ноос, маалинган) түлхүү өмсөх
- Шүршүүрийн дараа суган хэсгийг сайн хатаах
- Таарахгүй бол буцаад дэодорант-оо хэрэглэх—“үгүй” гэж зүтгэх шаардлагагүй
Төгсгөлд нь хэлэхэд, үнэрийг багасгах нь зөвхөн нэг бүтээгдэхүүний сонголт биш; таны хооллолт, дасгал, хувцас, арьс арчилгаа зэрэг өдрийн жижиг зуршлуудын нийлбэр юм. Төрөлх ген ч нөлөөлнө, гэхдээ хамгийн том өөрчлөлтийг амьдралын хэв маяг авчирдаг.
