2020 оны 2-р сарын 23
9 цаг 30 минут

Сурвалжилга: Эрүүл мэндээс илүү тэтгэврийн зээл авах нь чухал юм уу

Баасан гарагийн  өглөөний 08:30 минутын үед ажилдаа ирж байхдаа Төрийн банкны гадаа маш урт дараалал үүсгэн жагсаж зогссон хүмүүсийг харсан юм. Дараалалд зогссон хүмүүсийн ихэнх нь ахмадууд байв. Тэтгэвэр буугаагүй, элдэв тэтгэмж, халамжийн мөнгө өгөөгүй энэ үед ахмадууд юуны төлөө өглөө эртлэн банкинд дугаарлаж зогсоог сураглатал  зарим арилжааны банк  хоёрдугаар сарын 21-ний өдрөөс зургаан сарын хугацаатай тэтгэврийн зээл олгож эхэлсэнтэй холбоотой болж таарав. Тиймээс бид  арилжааны банкнуудад нөхцөл байдал ямар байгааг  сурвалжилсан юм.

Манай сурвалжлах баг эхлээд Багшийн дээдийн ХААН болон Төрийн банкны тооцооны төвд очиход,  ямар нэгэн дараалал үүсээгүй хэвийн үйл ажиллагаагаа явуулж байв. Тиймээс өглөө эрт дараалал үүссэн байсан нэгдүгээр хорооллын Төрийн болон ХААН банкны салбарыг зорив. 12:00 цагийн үед  Хархорин захын ойролцоох ХААН банкны тооцооны төвд очлоо.  Банкны гадаа урт дараалал үүсгээгүй ч 20-иод хүн байв. Зарим нь сууж, нөгөө хэсэг нь гартаа барьсан цагаан цаасыг нэгэндээ үзүүлж зогсоцгооно. Харин банкин дотор  хөл гишгэх зайгүй олон хүн бужигнаж байлаа.  Тэдний дийлэнх нь эмээ, өвөө нар. Зарим залуучууд холоос ээж, аав, эмээ, өвөөгөө дагуулан ирж хань, бараа болон зогсож байгаа харагдав. 200 гаруй хүн цугласан жижигхэн байр тун бүгчим, агааржуулагч нь сайн ажилладаггүй бололтой. Гаднаас хаалгаар чихэлдэн орж ирэх шинэ хүмүүс дотор байгаа олон хүнийг хараад уулга алдаж, зарим нь яах учраа олохгүй будлиж, олны дундуур чихэлдэн номер гаргадаг төхөөрөмж рүү дайрцгаана.

Төхөөрөмжийг ажиллуулж байгаа банкны ажилтны ам, хэлийг нь  сугалах шахан ойлгомжтой, ойлгомжгүй олон асуултаар булж, бүгд л хариултаа авах гэж дайрч байлаа. Хэсэг хугацаанд хүмүүсийг ажиглан зогсож байтал, ахмадууд “Өглөө 07:00 цагт ирсэн. Намайг ирэхэд миний урд 10 гаруй хүн ирчихсэн байсан”  гэж хоорондоо ярьж байлаа. Гэтэл хажууханд сууж байсан 25-26 настай болов уу гэмээр эмэгтэй хажуу дахь  эмээгээс “Эмээ таны номер хэд вэ. Та наад номероо 20 мянган төгрөгөөр зарчихаач, миний аав хүнд өвчтэй, гадаа машин дотор хүлээж байгаа юм л даа” гэж байна. Эмээ ч толгой сэгсрээд, зөвшөөрөх шинж алга.

Гэтэл үүдний хажууд хэдэн хүүхнүүд орилолдож эхлэв. Юу болоод байгааг тодруултал, банкны ажилтнуудтай маргалдсан хүүхнээс гадна, бусад хүмүүс энд, тэндээс “Теллерууд хэтэрхий удаан байна. Авсан дугаараар үйлчлэхгүй, арын хүмүүсийг шууд дугааргүй орууллаа. Тэгээд ч хүмүүс аргаа барахдаа номер мөнгөөр худалдаж авна гэж хоорондоо ярьж байна шүү дээ. Номер 25 мянгаар авья гэсэн ч олдохгүй байгаа. Ядаж энэ мөнгийг 10 хоногийн өмнө өгсөн бол ийм хэрүүл, маргаан үүсгэхгүй байсан. Зөвхөн өнөөдөр өгөөд, 27-ын хүртэл өгөхгүй гэж юу гэсэн үг вэ. Тэтгэврийн зээлээ авч, эмнэлгийн төлбөр, эмний мөнгөө өгмөөр байна. Цагаан сар болох гэж байхад мөнгөгүй болохоор, бэлдсэн юм юу ч алга” гэж гомдоллоно.

Тэр олон хүмүүс дийлэнх нь  цагаан сарын бэлтгэлээ базаахаар яарч байгаа нь харц, хүлээлт, бухимдлаас нь илт мэдэгдэж байлаа. Байдлыг хэсэг ажиглаж байгаад банкнаас гарлаа. Банкны гадаа цагаан сарын гоёлын дээлээрээ гангарсан хоёр хөгшин, нухацтай нь аргагүй мөнгөө нямбайлан далд хийж байв. Хоёр хөгшин дээр очин, хууч хөөрөв.

-Та тэтгэврийн зээлээ авч, амжсан уу?

- Үгүй ээ, хүү минь. Уг нь авах санаатай ирсэн юм. Гэтэл 200 хүнд л үйлчилнэ гэсэн байна. Бид хоёр өнөөдөртөө авч чадахгүй бололтой.

-Танайх цагаан сар тэмдэглэх үү.  Ёслох бэлтгэлээ базааж амжсан уу.

-Манайх гэртээ ёсолж,  тавгаа л засна. Өөр ч юм бэлдэхгүй дээ. Угаасаа орон даяар тэмдэглэж болохгүй гэсэн юм чинь.

-Та хүүхдүүддээ тэмдэглэхгүй гэдгээ  сануулж, анхууруулсан уу?

-Тэгэлгүй яахав. Бүх нийтээрээ өвчин, зовлонгоос сэрэмжилж байхад эрүүл мэнддээ л илүү анхаарах ёстой. Тэгэхдээ ахмадууд гэртээ тавгаа засаж, ууцаа тавиад ёслоод л өнгөрнө. Заавал хүүхдүүдээ ир гэж шаардаж болохгүй шүү дээ. Эрүүл байвал өчнөөн, цагаан сар хийж болно.

-Тэтгэврийн зээл олгохыг зөв шийдвэр гэж бодож байна уу.  Хүмүүсийг олноороо цугларч болохгүй гээд сануулаад байгаа шүү дээ?

-Хамгийн буруу. Ядаж долоо, найман хоногийн өмнө өгсөн бол энэ олон хүн цугларч, ачаалал, дараалал үүсгэхгүй. Ядаж хөгшин настай хүмүүсийг бодох хэрэгтэй. Бид яахавдээ тэтгэврийн мөнгөөрөө л амьдарч байна. Бидний үр хүүхдүүд ч бас өөрсдийн  амьдралтай хүмүүс шүү дээ.

Хоёр хөгшинтэй багахан яриа өрнүүлчихээд ойролцоо харагдах Төрийн банк руу явлаа. Тэнд Хаан банкыг бодвол хүн багатай байв.  Учир нь Төрийн банк баасан гарагаас тэтгэврийн зээлийг олгосон аж. Энд байгаа 100-гаад хүний дийлэнх нь мөн л эмээ, өвөө нар байв. Банкин дотор хүн багатай, бүгчим биш байлаа.  Тэнд номер гаргадаг төхөөрөмж ажилдаггүй бололтой, гаднаас орж ирсэн хүмүүс шууд л ар араасаа жагсаж байв. Би ч нэг хүний ард очоод зогсчихов. Тэгсэн банкны зохион байгуулагч хамгийн урд зогсож байсан өвөөг түлхэн, “Алив хойшоо зогс. Мөнгө авч байгаа хүнтэй битгий наалдаад бай” гэдэг шаардлагыг чанга дуугаар хэлнэ. Дараалалд зогсож байгаа хүмүүс хоорондоо “ Ямар удаан юм бэ. Банкнууд чинь дөрвөөс хаадаг болчихсон биз дээ. Хэдэн төгрөг авчих юмсан, яана аа” гэх нь дуулдав.

Ингээд 13:00 цагийн үед Төрийн банкнаас гарлаа. Цаашлаад “Цамбагарав”-ын ХААН банкны тооцооны төв рүү очив. Тэнд түм бужигнасан хүн байсангүй. Хотын төв рүү ойртох тусам тэтгэврийн зээл авахаар ирсэн үйлчлүүлэгчид багассан мэт санагдсан. Тэнд уурлаж, уцаарлаж банкны ажилчдыг хурдан ажиллахыг шаардсан хүн байсангүй. Харин нэг, нэгэндээ “сүлжээ тасарсан, удахгүй ирнэ гэсэн” гэж дамжуулан тайван, хүлээцтэй байгаа харагдав. Банкны ханан дээр “Тэтгэвэр авагч харилцагчдын анхааралд тэтгэврийн зээлийг иргэн жилд нэг удаа, зургаа хүртэл сарын хугацаатайгаар авах бөгөөд зээлийн хүү сарын 1.4 хувь шимтгэл хураамж авахгүй. Батлан даагч шаардлагагүй. Зээл авахыг хүссэн харилцагч иргэний үнэмлэх, тэтгэврийн дэвтэр гэсэн бичиг баримтыг бүрдүүлэх шаардлагатай” гэсэн анхааруулгыг наасан байлаа.

Арилжааны банкан дээр нөхцөл байдал ямар байгаатай бид танилцлаа. Улсын онцгой комисс  хоёрдугаар сарын 13-нд Монгол Улсын хэмжээнд өндөржүүлсэн бэлэн байдал зарлаад удаагүй байна. Хүмүүсийг олноор нь цугларуулахгүйн тулд бүх нийтийг хамарсан үйл ажиллагаа явуулахыг хориглож, сургууль, цэцэрлэг, Их дээд сургууль, МСҮТ болон үзвэр үйлчилгээний газруудыг хүртэл түр хаасан. Мөн цагаан сар тэмдэглэхгүй байх Ерөнхийлөгчийн зарлиг хүртэл гарсан байгаа.  Гэтэл цагаан сарын өмнөхөн тэтгэврийн зээлийг буцаан олгож,  маш олон ахмадыг  нэг газар цуглахад хүргэж болохгүй юм.

Коронавирусийн дэгдэлт эрчимтэй байгаа энэ үед банкны удирдлагууд олон хүнийг нэг дор цуглуулахгүй байхад анхаарал хандуулан ажиллах ёстой. Өндөржүүлсэн бэлэн байдал зарласан үед бүх гүйлгээг интернэт банкаар хийх гэх мэт шийдэл байж болно. Иргэд энэ шийдвэрийг хэзээ ч эсэргүүцэхгүй нь ойлгомжтой.  Мөн иргэд нийгмийн хариуцлагаа ухамсарлан аль болох олуулаа цуглархаас татгалзах хэрэгтэй. Өнөө, маргаашийн баяр тэмдэглэхэд анхаарлаа хандуулахаас илүү аюулт вирусийн халдвараас сэргийлж гэр бүл, хайртай дотны хүмүүсээ хамгаалах хэрэгтэй байна. Эрүүл мэндээс илүү тэтгэврийн зээл авах нь чухал биш л байлтай.  

Т.Эрдэнэчимэг 

 

62

Коронавириустэй холбоотойгоор хуурамч мэдээлэл түгээхээс сэргийлж манай сайт тодорхой хугацаагаар сэтгэгдэл хэсгээ түр хаасан болно.

Шинэ мэдээ

БНХАУ-ын метронд соёлгүй үйлдэл гаргахыг хориглоно21 минут 4 секундын өмнөЭнэтхэгт коронавирусээр халдварласан тохиолдлын тоо 1000 давжээ22 минут 11 секундын өмнөCOVID-19: Москвачуудын хөдөлгөөнийг QR кодоор хянана27 минут 11 секундын өмнөНью-Йоркт хөдөлгөөнт эмнэлэг байгуулж эхэлжээ30 минут 11 секундын өмнөБиеийн халуун хэмжих шилдэг АРВАН аппликейшн32 минут 11 секундын өмнөХөл хорионоос гарахын тулд нохой болов37 минут 11 секундын өмнөЦар тахлын улмаас гадаад худалдааны нөхцөл байдал дордож болзошгүй байна38 минут 56 секундын өмнөБНХАУ-ын сэтгүүлчдийг "тагнан турших үйл ажиллагаа явуулж байна" хэмээн АНУ-аас хөөнө гэж мэдэгдлээ42 минут 11 секундын өмнөӨмнөд Солонгосын бас нэгэн Христийн сүмд коронавирусын халдвар голомтлон тархлаа45 минут 39 секундын өмнөКанадад коронавирусний халдварын 800 гаруй шинэ тохиолдол илэрчээ47 минут 11 секундын өмнөИркутск хотод коронавирусын халдвар бүртгэгдэв52 минут 11 секундын өмнөЮвентус клубийн тоглогчид дөрвөн сар цалингаа буулгахаар тохиролцжээ57 минут 11 секундын өмнөАНУ-д коронавирусын тохиолдол 140 мянгыг давж, дэлхийн хамгийн олон тохиолдол бүртгэгдсэн орон боллоо1 цаг 1 минутын өмнөЯпонд халдвар авсан хүний тоо хоёр өдөр дараалан олноор нэмэгджээ1 цаг 3 минутын өмнөШинэ коронавирусийн халдвар аваад эдгэрсэн хүний тоо 146629 болжээ1 цаг 8 минутын өмнө"Миний гэр-Аюулгүй орчин"1 цаг 13 минутын өмнөСелена Гомес шинэ клипээрээ залууст туслана1 цаг 13 минутын өмнөАлбанид иргэд гадагш гарахдаа нэг цагийн зөвшөөрөл авна1 цаг 18 минутын өмнөМаркус Смарт эдгэрчээ1 цаг 23 минутын өмнөД.Трамп: Ханхүү Харри, Меган нар төлбөрөө төлөх ёстой1 цаг 28 минутын өмнөИнфографик: Үй олноор хөнөөх зэвсэг дэлгэрүүлэх болон терроризмтой тэмцэх тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн танилцуулга1 цаг 33 минутын өмнөТуркменистанд коронавирусний талаар яривал баривчлагдана1 цаг 38 минутын өмнөБНСУ-ын багш нар хаврын семестр хичээллэхийг эсэргүүцжээ1 цаг 43 минутын өмнөБангладешийн Ерөнхий сайд асныг гэрийн хорионд байлгана1 цаг 48 минутын өмнөНью Иорк Никс багийн эзэн Жеймс Доланы Covid-19-н шинжилгээ эерэг гарчээ1 цаг 53 минутын өмнөИнфо: Дэлхий дахинд “COVID-19” халдварын тохиолдлын тоо 720 мянга давлаа1 цаг 58 минутын өмнөМарко Ройс ЖДҮ-г дэмжив2 цаг 3 минутын өмнөЭнэ өдөр дэлхийн түүхэнд...2 цаг 8 минутын өмнөЧингэлтэй дүүргийн Засаг дарга Н.Батсүмбэрэл гэр хорооллын 13-19 хороодод ажиллалаа2 цаг 13 минутын өмнөХотын дарга С.Амарсайхан амлалтаа биелүүлж “Ид шидийн орон” төв санхүүжилтээ хүлээн авлаа2 цаг 18 минутын өмнө
© 2008 - 2020 он. Зохиогчийн эрх хуулиар хамгаалагдсан.